Εποχικές ιώσεις σε έξαρση-Πώς τις αντιμετωπίζουμε
Γράφει ο Γενικός Οικογενειακός Ιατρός Μιχαήλ Νίκας

Όπως συμβαίνει κάθε χρόνο, έτσι και φέτος κατά την τρέχουσα περίοδο, παρατηρείται η συνηθισμένη έξαρση των εποχικών ιώσεων η οποία συνήθως συμπίπτει με τις χαμηλότερες θερμοκρασίες και τις ψυχρότερες καιρικές συνθήκες. Η εν λόγω έξαρση συνδέεται συχνά με την αυξημένη παραμονή ανθρώπων σε κλειστούς και συνωστισμένους χώρους, γεγονός που ενισχύει τη μετάδοση των ιών.
Η αύξηση των κρουσμάτων λοιμώξεων του αναπνευστικού συστήματος οφείλεται κυρίως στην εξάπλωση διαφόρων ιών, μεταξύ των οποίων η γρίπη τύπου Α και Β, ο ιός του COVID-19, ο αναπνευστικός συγκυτιακός ιός (RSV), οι ρινοϊοί και άλλοι ιοί του αναπνευστικού συστήματος. Οι συγκεκριμένοι ιοί έχουν την ικανότητα να μεταδίδονται εύκολα μέσω της αναπνοής, του βήχα, της επαφής με μολυσμένες επιφάνειες και της στενής επαφής μεταξύ ατόμων.
Οι κλινικές εκδηλώσεις των λοιμώξεων διαφέρουν ανάλογα με τον τύπο του ιού που προκαλεί τη λοίμωξη, καθώς και την ανοσολογική κατάσταση του ατόμου. Συνηθέστερα, τα πρώτα συμπτώματα περιλαμβάνουν πυρετό, βήχα, ρινική συμφόρηση, καταρροή, φαρυγγοδυνία (πόνος στον λαιμό), μυϊκά άλγη, κεφαλαλγία, γενική αδιαθεσία, καταβολή δυνάμεων και έντονη κόπωση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να παρατηρηθούν και πιο σοβαρές επιπλοκές, όπως πνευμονία, βρογχίτιδα ή επιδείνωση χρόνιων καταστάσεων, όπως το άσθμα και η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ).
Για την προστασία τόσο του εαυτού μας όσο και των γύρω μας, είναι ζωτικής σημασίας να ακολουθούμε τις οδηγίες πρόληψης και να υιοθετούμε κατάλληλα προληπτικά μέτρα. Όπως συμβαίνει στην ιατρική, το προλαμβάνειν είναι πάντα καλύτερο του θεραπεύειν, γι’ αυτό και η έγκαιρη προληπτική παρέμβαση παίζει καθοριστικό ρόλο στην αποτροπή της εξάπλωσης των λοιμώξεων.
Ετήσιος προληπτικός αντιγριπικός εμβολιασμός: Συνιστάται ο ετήσιος αντιγριπικός εμβολιασμός για όλους, και ιδιαίτερα για τις ομάδες υψηλού κινδύνου, όπως οι ηλικιωμένοι (άνω των 65 ετών), οι έγκυες γυναίκες, τα άτομα με χρόνια νοσήματα (π.χ. διαβήτης, καρδιολογικά προβλήματα, αναπνευστικές παθήσεις), καθώς και τα άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα. Ο εμβολιασμός για τη γρίπη παρέχει σημαντική προστασία ενάντια στις κυριότερες μορφές του ιού της γρίπης. Ειδικά για τα άτομα άνω των 65 ετών, συνιστάται το ενισχυμένο αντιγριπικό εμβόλιο, το οποίο χορηγείται κατόπιν συνταγογράφησης από τον θεράποντα ιατρό.
Εμβολιασμός για άλλες λοιμώξεις: Επιπλέον, είναι εξίσου σημαντικό να διασφαλιστεί η ολοκλήρωση του εμβολιασμού για άλλες λοιμώξεις που ενδέχεται να προκαλέσουν σοβαρές επιπλοκές, όπως ο πνευμονιόκοκκος (που μπορεί να προκαλέσει πνευμονία), ο κοκκύτης (που μπορεί να είναι επικίνδυνος για τα βρέφη και τα παιδιά), ο RSV (αναπνευστικός συγκυτιακός ιός), και ο εμβολιασμός κατά του COVID-19, σύμφωνα με τις τελευταίες ιατρικές συστάσεις.
Προληπτικά μέτρα υγιεινής: Εκτός από τον εμβολιασμό, η εφαρμογή βασικών μέτρων υγιεινής είναι καθοριστική για την πρόληψη της μετάδοσης των ιώσεων. Αυτό περιλαμβάνει:
- Συχνό και σωστό πλύσιμο των χεριών με σαπούνι και νερό για τουλάχιστον 20 δευτερόλεπτα, ειδικά μετά την επαφή με άτομα ή επιφάνειες που ενδέχεται να είναι μολυσμένες.
- Αερισμός των εσωτερικών χώρων: Τακτικός αερισμός των κλειστών χώρων για την ανανέωση του αέρα και την απομάκρυνση των ιικών σωματιδίων.
- Χρήση μάσκας: Φορέστε μάσκα σε κλειστούς και πολυσύχναστους χώρους, ιδιαίτερα όταν παρατηρείται συνωστισμός ή όταν αισθάνεστε άρρωστοι.
- Αποφυγή της επαφής με άτομα υψηλού κινδύνου: Σε περίπτωση εμφάνισης συμπτωμάτων, συνιστάται να περιορίζετε την επαφή με ηλικιωμένα άτομα ή άτομα με σοβαρά υποκείμενα νοσήματα, όπως καρδιοπάθειες, αναπνευστικά προβλήματα ή ανοσοκαταστολή.
Ανάγκη για ορθή συμπεριφορά σε περίπτωση ασθένειας: Εάν εμφανίσετε συμπτώματα, όπως βήχα, πυρετό, καταρροή ή πόνο στο λαιμό, είναι σημαντικό να κλείσετε ραντεβού με τον ιατρό σας για να αξιολογηθεί η κατάσταση και να καθοριστεί η κατάλληλη θεραπεία. Αποφύγετε την αυτόβουλη λήψη αντιβιοτικών καθώς οι περισσότερες λοιμώξεις οφείλονται σε ιούς έναντι των οποίων ως γνωστόν δεν δρουν τα αντιβιοτικά.
Επίσης, συνιστάται να καλύπτετε πάντα τον βήχα ή τον πταρμό σας με χαρτομάντηλο ή με την εσωτερική επιφάνεια του αγκώνα σας, προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί η διασπορά του ιού στο περιβάλλον. Να θυμάστε πως η ανάπαυση, ο καλός ύπνος και μια σωστή και ισορροπημένη διατροφή βοηθούν στην γρήγορη ανάρρωση.
Η τήρηση αυτών των προληπτικών μέτρων, σε συνδυασμό με τον εμβολιασμό, αποτελούν τα πιο αποτελεσματικά μέσα για την προστασία της υγείας μας και της δημόσιας υγείας γενικότερα, περιορίζοντας την εξάπλωση των εποχικών ιώσεων.
Νίκας Μιχαήλ
Γενικός Οικογενειακός Ιατρός
Επιμελητής Α, Κέντρου Υγείας Γκούρας
Ιατρείο : Χίου 2, Βριλήσσια Αττικής
Τηλ. 2106139680 κιν.6972767291
e-mail: nikasmihalis@yahoo.gr